Otomatik Vites Ehliyetle Manuel Araç Kullanılır mı? 104 Kısıt Kodu Nasıl Kaldırılır?
25.10.2026 - 01:07:45
Otomatik vitesli araçla eğitim alıp sınava girenlerin ehliyetiyle manuel vitesli araç kullanılamaz; bu belgelerde 104 kısıt kodu bulunur. Aynı sınıf için manuel vitesli araçla sertifika alındığında 104 kodu harç alınmadan kaldırılır ve yeni belge verilir. Otomatik vites ehliyet sahiplerinin bu kuralları bilmesi, ileride araç seçiminde yaşanabilecek sorunları önler.
Bu rehberde otomatik vites ehliyetin kapsamını, 104 kodunun ne anlama geldiğini, ehliyeti manuele çevirme adımlarını ve ücretini, kurs sırasında vites türü değiştirme kuralını bulabilirsiniz. Otomatik mi manuel mi ehliyet almanız gerektiğine dair tarafsız ölçütleri de derledik.
Otomatik Vites Ehliyet Nedir?
Otomatik vites ehliyet, sürücü kursunda otomatik vitesli araçla eğitim alıp sınava giren adaylara verilen ve yalnızca otomatik vitesli araçları kullanma yetkisi tanıyan sürücü belgesidir. MEB Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu Yönetmeliği'ne göre bu adayların sertifikası yalnızca otomatik vitesli araçlar için geçerlidir.
Otomatik vitesli araçla eğitim almak, adayın sınava hangi araçla gireceğini belirler; belgenin kapsamı da bu tercihe göre şekillenir. NVİ'ye göre bu kişilerin sürücü belgesinde 104 kısıt kodu bulunur. Bu kod, belgenin yalnızca otomatik vitesli araçlarda kullanılabileceğini gösterir ve belgenin arka yüzündeki kısıtlamalar bölümünde yer alır.
Otomatik Vites Ehliyetle Manuel Araç Kullanılır mı?
Hayır, otomatik vites ehliyetle manuel vitesli araç kullanılamaz; manuel vitesli araçlar bu belgenin kapsamı dışındadır. Kısıtlı belgeyle manuel vitesli araç kullanmak, belgenin kapsamı dışında araç kullanmak anlamına gelir. Kısıt yalnızca vites türüyle ilgilidir ve belge sınıfının diğer kapsamını değiştirmez.
Örneğin otomatik kısıtlı B sınıfı belge, otomatik vitesli otomobil ve kamyonetler için geçerlidir. Elektrikli otomobiller de vites kutusu açısından otomatik çalıştığı için otomatik kısıtlı belgeyle kullanılabilir.
Engelli sürücülerin sağlık raporuna bağlı otomatik vites ve araç uyarlama kodları ise ayrı bir konudur ve sağlık kurulu raporuna göre belirlenir.
Otomatik Ehliyeti Manuele Çevirme Adımları
Otomatik vitesle alınan ehliyeti manuele çevirmek için aynı sınıf için manuel vitesli araçla sürücü sertifikası almanız ve bu sertifikayla nüfus müdürlüğüne başvurmanız gerekir. Süreç şu adımlarla ilerler:
- Manuel vitesli araçla eğitim almak için bir sürücü kursuna başvurun; eğitim ve sınav planını kayıt olacağınız kurs belirler.
- Manuel vitesli araçla eğitimi tamamlayın ve sınavı geçerek aynı sınıf için manuel sertifika alın.
- Kart bedeli ve vakıf payını ödeyin.
- Sertifikanızla nüfus müdürlüğüne başvurun.
- 104 kısıt kodu kaldırılarak size yeni sürücü belgesi verilir.
Bu işlemde harç alınmaz; değerli kâğıt bedeli ve vakıf payı ise indirimsiz olarak tam alınır. Manuele çevirme işlemi yeni bir sınıf ekleme değildir; aynı sınıf için yalnızca vites kısıtı kaldırılır.
Manuele Çevirme Ücreti (2026)
Otomatik ehliyeti manuele çevirme işleminde harç alınmaz ve 2026 yılı için toplam 2.115 TL ödenir. Bu tutar kart bedeli ile vakıf payından oluşur:
|
Kalem |
Tutar (2026) |
|
Sürücü belgesi harcı |
Alınmaz |
|
Değerli kâğıt (kart) bedeli |
1.690 TL |
|
Vakıf hizmet bedeli |
425 TL |
|
Toplam |
2.115 TL |
Manuel sertifika için sürücü kursunda ödenen eğitim ve sınav ücretleri ile sağlık raporu ücreti bu tutara dahil değildir; bu kalemler ayrıca ödenir.
Kurs Sırasında Vites Türünü Değiştirmek
Henüz ehliyet sürecindeyseniz vites türünü kurs sırasında da değiştirebilirsiniz. MEB yönetmeliğine göre ilk 4 direksiyon hakkı içinde aday, kalan haklarından vazgeçerek aynı sınıf için vites türünü değiştirebilir; bu durumda ikinci 4 hak yeni vites türüyle kullanılır.
Bu kural, örneğin otomatik vitesle başlayıp manuel vitesle devam etmek isteyen adaylara imkân tanır. Vites türünü değiştirmeyi düşünüyorsanız kalan haklarınızı ve eğitim planınızı kursunuzla birlikte değerlendirmeniz önerilir. Vites türü değiştirildiğinde, yeni vites türüyle alınacak sertifika da o vites türüne göre düzenlenir.
Otomatik mi, Manuel mi Ehliyet Almalı?
Otomatik mi manuel mi ehliyet almanız gerektiği, kullanmayı planladığınız araçlara ve ileride belgeyi çevirme ihtiyacı duyup duymayacağınıza bağlıdır. Karar verirken şu ölçütleri değerlendirebilirsiniz:
- Kullanacağınız araçlar: Yalnızca otomatik vitesli araç kullanmayı planlıyorsanız otomatik vitesle alınan bir belge ihtiyacınızı karşılar; manuel vitesli araç kullanma ihtimaliniz varsa manuel vitesle eğitim almak bu esnekliği sağlar.
- Sonradan çevirme ihtiyacı: Otomatik vitesle alınan belgeyi manuele çevirmek için ayrıca manuel sertifika almak ve nüfus müdürlüğüne başvurmak gerekir; bu da ek eğitim, sınav ve kart bedeli anlamına gelir.
- Belge kapsamı: Manuel vitesli araçla eğitim alıp sınava girenlerin belgesinde 104 kısıt kodu bulunmaz.
Otomatik Kısıtlı Belgeyle Araç Kiralama
Otomatik kısıtlı belgeyle araç kiralanabilir; bunun için rezervasyonda otomatik vitesli bir araç seçmeniz gerekir. AVEC Rent a Car filosunda otomatik vitesli araç seçenekleri bulunur; otomatik kısıtlı belge sahiplerinin rezervasyon sırasında aracın vites türünü kontrol etmesi önerilir. AVEC Rent a Car ile araç kiralayabilmek için 21 yaşını doldurmuş olmanız, en az 2 yıllık sürücü belgesine sahip olmanız ve fiziksel sürücü belgenizi ibraz etmeniz gerekir; dijital belgeler ve aday sürücü belgeleri kiralama işlemlerinde kabul edilmez. Bu şartları sağlıyorsanız online araç kiralama sayfamız üzerinden rezervasyonunuzu birkaç adımda tamamlayabilir, ödeme yöntemi, ek sürücü ve diğer kiralama koşulları için şubelerimize veya 444 0 556 numaralı çağrı merkezimize ulaşabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Otomatik ehliyetle manuel araba kullanılır mı?
Hayır, otomatik ehliyetle manuel araba kullanılamaz; manuel vitesli araçlar bu belgenin kapsamı dışındadır. Otomatik vitesli araçla eğitim alıp sınava girenlerin belgesinde 104 kısıt kodu bulunur ve belge yalnızca otomatik vitesli araçlarda geçerlidir.
Ehliyette 104 kodu ne demek?
Ehliyette 104 kodu, yalnızca otomatik vitesli araç kullanma kısıtını gösterir. Bu kod, sürücü kursunda otomatik vitesli araçla eğitim alıp sınava girenlerin belgesinde yer alır ve belgenin arka yüzündeki kısıtlamalar bölümünde görünür.
Otomatik ehliyet manuele nasıl çevrilir?
Otomatik ehliyeti manuele çevirmek için aynı sınıf için manuel vitesli araçla sertifika almanız ve bu sertifikayla nüfus müdürlüğüne başvurmanız gerekir. Başvurunun ardından 104 kısıt kodu kaldırılarak yeni belge verilir; bu işlemde harç alınmaz, kart bedeli ve vakıf payı ödenir.
Otomatik ehliyeti manuele çevirme ücreti ne kadar?
Otomatik ehliyeti manuele çevirme işleminde harç alınmaz. Yalnızca 1.690 TL kart bedeli ve 425 TL vakıf payı olmak üzere toplam 2.115 TL ödenir; kurs ve sağlık raporu ücretleri bu tutara dahil değildir.
Otomatik ehliyetle elektrikli araç kullanılır mı?
Evet, elektrikli otomobiller vites kutusu açısından otomatik çalıştığı için otomatik kısıtlı belgeyle kullanılabilir. Belgenin sınıfının ilgili aracı kapsaması da gerekir; örneğin elektrikli otomobil için B sınıfı belge gerekir.
Kurs sırasında otomatikten manuele geçilebilir mi?
Evet, ilk 4 direksiyon hakkı içinde aday, kalan haklarından vazgeçerek aynı sınıf için vites türünü değiştirebilir. Bu durumda ikinci 4 hak yeni vites türüyle kullanılır; değişiklik ancak ilk 4 direksiyon hakkı içinde yapılabilir.
Otomatik vites ehliyetle araç kiralanır mı?
Evet, otomatik kısıtlı belgeyle otomatik vitesli bir araç seçerek araç kiralanabilir. AVEC Rent a Car'da kiralama için ayrıca 21 yaşını doldurmuş olmak, en az 2 yıllık sürücü belgesine sahip olmak ve fiziksel belgeyi ibraz etmek gerekir.
Bu içerik Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü bilgileri ve Millî Eğitim Bakanlığı Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu Yönetmeliği esas alınarak hazırlanmıştır. Ücret ve harç tutarları 2026 yılı için geçerlidir.
